ગુજરાત સરકારના વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી વિભાગ (DST) હેઠળ કાર્યરત ગુજરાત કાઉન્સિલ ઓન સાયન્સ એન્ડ ટેકનોલોજી (GUJCOST) દ્વારા ભારતની સૌથી મોટી રોબોટિક્સ સ્પર્ધા એવી ROBOFEST–ગુજરાત 5.0 ના Level–II (Proof of Concept) રાઉન્ડના મૂલ્યાંકન માટે ટેક્નિકલ એડવાઇઝરી કમિટી (TAC) બેઠકનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. ઇન્ટરનેશનલ ઓટોમોબાઇલ સેન્ટર ઑફ એક્સેલન્સ (iACE), ગાંધીનગર ખાતે 28 થી 30 ડિસેમ્બર, 2025 દરમિયાન આ બેઠક યોજાઈ હતી.
Level–II Proof of Concept રાઉન્ડ દરમિયાન લગભગ 1,200 વિદ્યાર્થીઓ અને મેન્ટર્સને સમાવતી 229 ટીમો દ્વારા નવ સ્પર્ધાત્મક કેટેગરીઓમાં કાર્યરત રોબોટિક મોડેલ્સ રજૂ કરવામાં આવ્યા હતા. કાર્યક્રમ દરમિયાન રોબોટ્સ દ્વારા ટ્રેક પર દોડ, હવામાં ગતિ, મેઝ ચેલેન્જનો ઉકેલ, મુશ્કેલ ભૂપ્રદેશમાં નેવિગેશન તથા પાણી નીચે ચાલતા રોબોટ્સ જેવી જીવંત રજૂઆતો કરવામાં આવી હતી. આ પ્રદર્શન iACE કેમ્પસના વિવિધ સ્થળો તેમજ સચિવાલય જિમખાના ખાતેના સ્વિમિંગ પૂલ વિસ્તારમાં યોજાયા હતા, જે રોબોટિક સોલ્યુશન્સની વિવિધતા, જટિલતા અને વાસ્તવિક ઉપયોગિતાને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
ત્રણ દિવસીય પ્રેઝન્ટેશન અને ડેમોનું મૂલ્યાંકન દેશભરના પ્રતિષ્ઠિત સંસ્થાઓના નિષ્ણાતોથી બનેલી ટેક્નિકલ એડવાઇઝરી કમિટી (TAC) દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું. ટીમોને ટેકનિકલ મજબૂતી, કાર્યક્ષમતા, જટિલતા, નવીનતા અને પ્રદર્શનની ગુણવત્તા જેવા સુનિર્ધારિત માપદંડોના આધારે આંકવામાં આવી હતી. સઘન મૂલ્યાંકન પ્રક્રિયા બાદ TAC દ્વારા 137 ટીમોને ROBOFEST–ગુજરાત 5.0 ના ગ્રાન્ડ ફિનાલે માટે પસંદ કરવામાં આવી હતી. આમાંથી 104 ટીમો ગુજરાતની છે, જ્યારે 33 ટીમો અન્ય રાજ્યની છે, જેમાં MNIT જયપુર, IIT કાનપુર, BITS પિલાની, NIT રાઉરકેલા, MANIT ભોપાલ, VIT ચેન્નઈ, ચંડીગઢ યુનિવર્સિટી અને લવલી પ્રોફેશનલ યુનિવર્સિટી જેવી પ્રતિષ્ઠિત સંસ્થાઓનો સમાવેશ થાય છે. આ ગ્રાન્ડ ફિનાલે ગુજરાત સાયન્સ સિટી, અમદાવાદ ખાતે યોજાશે.
ROBOFEST–ગુજરાત 5.0 ની એક વિશિષ્ટ અને ઐતિહાસિક સિદ્ધિ તરીકે, GUJCOST ખાતે કાર્યરત પેટન્ટ ઇન્ફોર્મેશન સેલ (PIC) દ્વારા ભાગ લેનારી ટીમોના 229થી વધુ પેટન્ટ્સ એકસાથે નોંધાવવામાં આવ્યા છે, જે વિદ્યાર્થીઓ માટેની રોબોટિક્સ સ્પર્ધામાં અભૂતપૂર્વ છે. આ પહેલ ગુજરાતમાં બેઝિક ઇનોવેશન, બૌદ્ધિક સંપત્તિ સર્જન અને નવીનતા આધારિત વિકાસ પર ભાર મૂકે છે અને આત્મનિર્ભર ભારત તથા ટેકનોલોજીકલ સ્વાવલંબન જેવા રાષ્ટ્રીય લક્ષ્યો સાથે સુસંગત છે.
આ પ્રસંગે માનનીય મંત્રી, વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી વિભાગ, શ્રી અર્જુનભાઈ મોઢવાડિયાએ જણાવ્યું હતું કે, “ROBOFEST–ગુજરાત 5.0 ગુજરાતના ઇનોવેશન ઇકોસિસ્ટમની શક્તિ દર્શાવે છે, જ્યાં શિક્ષણ, સંશોધન, બૌદ્ધિક સંપત્તિ અને ઉદ્યોગસાહસિકતા એકત્રિત થાય છે. સ્પર્ધાનો વ્યાપ, ગુણવત્તા અને રાષ્ટ્રીય ભાગીદારી આપણા ભાવિ વૈજ્ઞાનિકો અને ટેક્નોલોજિસ્ટ્સ માટે મજબૂત પાયાનું નિર્માણ કરવાની પ્રતિબદ્ધતાનું પ્રતિબિંબ છે.”
ROBOFEST–ગુજરાત 5.0 ગુજરાતની વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી અને નવીનતા (STI) નીતિ સાથે સુસંગત એક ફ્લેગશિપ પહેલ છે, જે જ્ઞાન આધારિત, રીસર્ચ એન્ડ ઇનોવેશન ઓરીએન્ટેડ અને ટેકનોલોજી સક્ષમ અર્થવ્યવસ્થાની કલ્પના કરે છે. આ સ્પર્ધા શરૂઆતના તબક્કામાં રહેલા ઇનોવેશન્સને પ્રોત્સાહન આપે છે તથા હેન્ડ્સ-ઓન અનુભવાત્મક શિક્ષણને મજબૂત બનાવે છે અને વિચારોમાંથી પ્રોટોટાઇપ, પેટન્ટ, સ્ટાર્ટઅપ્સ અને ઉદ્યોગસાહસિકતા સુધીના માર્ગો સર્જે છે.
વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી વિભાગના સચિવ શ્રીમતી પી. ભારતીએ જણાવ્યું હતું કે, “ROBOFEST–ગુજરાત એ ગુજરાતની STI નીતિના અમલીકરણનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. વિદ્યાર્થીઓને રિસર્ચ, ઇનોવેશન અને ડેવલપમેન્ટ માટે તથા પેટન્ટ નોંધાવવા અને રાષ્ટ્રીય સ્તરે સ્પર્ધા કરવાની તક આપીને આપણે એવી પેઢીનું ઘડતર કરી રહ્યા છીએ જે ભારતના ટેકનોલોજીકલ નેતૃત્વ અને આત્મનિર્ભરતાને આગળ ધપાવશે.”
અત્રે ઉલ્લેખનીય છે કે , કુલ રૂ. ૫ કરોડની ઇનામ રાશિ સાથે ROBOFEST–ગુજરાત 5.0 યુવા ઇનોવેશન્સને ટેકનોલોજીકલ શ્રેષ્ઠતા અને સંશોધન આધારિત ઉદ્યોગસાહસિકતા માટે સતત પ્રેરિત કરે છે. વધુ વિગતો માટે ઇચ્છુકો www.robofest.gujarat.gov.in વેબસાઈટની મુલાકાત લઈ શકે છે.